Obniżenie wymiaru czasu pracy czyli potocznie mówiąc zmniejszenie etatu po macierzyńskim. Kobiety powracające z urlopów związanych z rodzicielstwem najczęściej łączą obniżenie wymiaru czasu pracy z przerwą na karmienie. Nie jest to jedyny możliwy scenariusz. Przeczytaj jak dobrze to zaplanować. W artykule znajdziesz wiedzę absolutnie podstawową, bez której nie wracaj do pracy 😉 Więcej swoich praw po powrocie znajdziesz TU.
Jeśli to będzie dla Ciebie za mało – zachęcam Cię do zakupu godzinnego webinaru, gdzie dzielę się swoją szczegółową wiedzą. TUTAJ. Po nim – nic nie będzie w stanie Cię zaskoczyć. 🙂
Możesz też skorzystać z indywidualnej porady prawnej TUTAJ.
Ochrona przed wypowiedzeniem.
Ochrona jest „aktywna” nie wcześniej niż na 21 dni przed rozpoczęciem pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy. Podobnie jak w przypadku urlopu wychowawczego. Ustawodawca niejako w bonusie do uprawnienia obniżenia wymiaru czasu pracy dorzucił zakaz wypowiedzenia i rozwiązania umowy o pracę w okresie od dnia jego złożenia (ale nie wcześniej niż na 21 dni przed rozpoczęciem pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy). Swoje klientki uczulam, że prawidłową motywacją do złożenia wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy powinna być chęć pogodzenia dwóch światów: zawodowego i prywatnego a nie ochrona przed wypowiedzeniem.
Wyjątki od ochrony przed wypowiedzeniem.
Istnieją sytuacje, w których ochrona przypisana do wniosku o obniżenie wymiaru czasu pracy nie funkcjonuje. Należą do nich:
- Ogłoszenie upadłości lub likwidacji pracodawcy.
- Zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy bez wypowiedzenia z winy pracownika.
- Likwidacja stanowiska pracy – tylko, gdy pracodawca zatrudnia powyżej 20 pracowników.
Więcej informacji znajdziesz w dedykowanym obniżeniu wymiaru czasu pracy webinarium TUTAJ.
Komu przysługuje?
Obniżenie wymiaru czasu pracy przysługuje zarówno tacie jak i mamie, pod warunkiem, że są uprawnieni do urlopu wychowawczego. Uprawnionymi do urlopu wychowawczego będę Ci rodzice, którzy mają co najmniej 6 miesięczny staż pracy. Nie w tym konkretnym miejscu zatrudnienia ale w ogóle. Z obniżonego wymiaru czasu pracy można skorzystać aż do końca roku kalendarzowego, w którym dziecko kończy lat 6. Wynika z tego, że nie trzeba z niego korzystać zaraz po powrocie z urlopu macierzyńskiego czy rodzicielskiego.
Obniżony wymiar przysługuje na konkretne dziecko. Warto zastanowić się czy potrzebujemy skorzystać z obniżonego wymiaru czasu pracy na pełne 12 miesięcy czy np. na 3. Możliwa jest sytuacja w której wskazujemy we wniosku 0,5 etatu na 3 miesiące a pózniej wnioskujemy o kolejne 6 miesięcy ale już na 7/8 etatu. Wniosek można złożyć na całe 35 miesięcy ale warto pamiętać, że ochrona dołączona do wniosku przysługuje przez pierwsze 12 miesięcy.
Przerwy na karmienie a wymiar etatu.
O przerwach na karmienie, bezpodstawnym żądaniu przez pracodawcę zaświadczenia lekarskiego (nie mylić z oświadczeniem pracownicy) przeczytasz TUTAJ. W zawodzie nauczyciela TUTAJ, w zawodzie żołnierza zawodowego TU.
Najczęściej kobiety powracające do pracy po urlopie macierzyńskim i/lub rodzicielskim, które nadal karmią łączą obniżony wymiar czasu pracy z łączoną przerwą na karmienie piersią. Czas pracy możesz obniżyć maksymalnie o połowę. Ustawodawca nie określił minimalnego czasu – stąd popularne stało się obniżanie wymiaru czasu pracy o godzinę tj. do 7/8 co w połączeniu z przerwą na karmienie piersią daje 6 godzin pracy (a wynagrodzenie za 7 godzin).
Poniżej przygotowałam przykłady:
1. Pracujesz na 7/8 etatu co w praktyce oznacza, że jesteś 7 godzin dziennie w pracy – przysługują Ci dwie przerwy na karmienie (odpowiednio: dwie przerwy po trzydzieści minut każda lub dwie przerwy po czterdzieści pięć minut każda).
2. Pracujesz na 4/8 etatu co w praktyce oznacza, że jesteś 4 godziny dziennie w pracy – przysługuje Ci jedna przerwa.
O warunkach karmienia piersią jakie zobowiązany jest zapewnić pracodawca TUTAJ.
7/8 ile to godzin?
Czasem pracy jest czas, w którym pracownik pozostaje w dyspozycji pracodawcy w zakładzie pracy lub w innym miejscu wyznaczonym do wykonywania pracy. Co do zasady czas pracy nie może przekraczać 8 godzin na dobę i przeciętnie 40 godzin w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy w przyjętym okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 4 miesięcy. Wnioskując o zmniejszenie wymiaru czasu pracy do 7/8 wymiaru czasu pracy, pracownik jest zobowiązany do przepracowania 7 godzin.
Kiedy złożyć wniosek o obniżenie wymiaru czasu pracy po macierzyńskim?
Zgodnie z ROZPORZĄDZENIEM MINISTRA RODZINY, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ W SPRAWIE WNIOSKÓW DOTYCZĄCYCH UPRAWNIEŃ PRACOWNIKÓW ZWIĄZANYCH Z RODZICIELSTWEM ORAZ DOKUMENTÓW DOŁĄCZANYCH DO TAKICH WNIOSKÓW z dnia 8 grudnia 2015 r. (Dz.U. z 2015 r. poz. 2243) wniosek, o którym mowa w art. 1867 § 2 Kodeksu pracy, o obniżenie wymiaru czasu pracy pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego, w okresie, w którym mógłby korzystać z takiego urlopu, powinien zawierać:
1) imię i nazwisko pracownika;
2) imię i nazwisko dziecka, na które mógłby być udzielony urlop wychowawczy;
3) wskazanie okresu, przez który pracownik zamierza wykonywać pracę w obniżonym wymiarze czasu pracy;
4) wskazanie wymiaru czasu pracy, w którym pracownik zamierza wykonywać pracę.
2. Do wniosku dołącza się:
1) skrócony odpis aktu urodzenia dziecka (dzieci) lub zagraniczny akt urodzenia dziecka (dzieci) albo kopie tych dokumentów;
2) oświadczenie o okresie, w którym pracownik dotychczas korzystał z wykonywania pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy w okresie, w którym mógłby korzystać z urlopu wychowawczego.
Wniosek w oparciu o powyższe elementy możesz przygotować samodzielnie albo możesz go zakupić TUTAJ.
Jeśli potrzebujesz bardziej szczegółowej wiedzy na ten tamat – koniecznie sprawdz webinar TUTAJ.
7/8 etatu jak obliczyć wynagrodzenie?
Rozpoczynając pracę na obniżonym wymiarze czasu pracy trzeba liczyć się z proporcjonalnym obniżeniem wynagrodzenia. Ponadto zgodnie z brzmieniem art. 154 § 2 Kodeksu pracy wymiar urlopu dla pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika, biorąc za podstawę wymiar urlopu określony w § 1 (20 lub 26 dni). Warto pamiętać, iż niepełny dzień urlopu zaokrągla się w górę do pełnego dnia.
Przepisy
Art. 1867 [Obowiązkowe obniżenie wymiaru etatu]
§ 1. Pracownik uprawniony do urlopu wychowawczego może złożyć pracodawcy pisemny wniosek o obniżenie jego wymiaru czasu pracy do wymiaru nie niższego niż połowa pełnego wymiaru czasu pracy w okresie, w którym mógłby korzystać z takiego urlopu. Pracodawca jest obowiązany uwzględnić wniosek pracownika.
§ 2. Wniosek, o którym mowa w § 1, składa się na 21 dni przed rozpoczęciem wykonywania pracy w obniżonym wymiarze czasu pracy. Do wniosku dołącza się dokumenty określone w przepisach wydanych na podstawie art. 1868a. Jeżeli wniosek został złożony bez zachowania terminu, pracodawca obniża wymiar czasu pracy nie później niż z upływem 21 dni od dnia złożenia wniosku.
Art. 1868 [Zakaz wypowiedzenia i rozwiązania umowy o pracę przez okres 12 miesięcy]
§ 1. Pracodawca nie może wypowiedzieć ani rozwiązać umowy o pracę w okresie od dnia złożenia przez pracownika uprawnionego do urlopu wychowawczego wniosku o:
1) udzielenie urlopu wychowawczego – do dnia zakończenia tego urlopu;
2) obniżenie wymiaru czasu pracy – do dnia powrotu do nieobniżonego wymiaru czasu pracy, nie dłużej jednak niż przez łączny okres 12 miesięcy.
§ 2. W przypadkach, o których mowa w § 1, rozwiązanie przez pracodawcę umowy jest dopuszczalne tylko w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji pracodawcy, a także gdy zachodzą przyczyny uzasadniające rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika.
§ 3. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku, o którym mowa w § 1, wcześniej niż 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu wychowawczego albo obniżonego wymiaru czasu pracy, zakaz, o którym mowa w § 1, zaczyna obowiązywać na 21 dni przed rozpoczęciem korzystania z urlopu albo obniżonego wymiaru czasu pracy.
§ 4. W przypadku złożenia przez pracownika wniosku, o którym mowa w § 1, po dokonaniu czynności zmierzającej do rozwiązania umowy o pracę, umowa rozwiązuje się w terminie wynikającym z tej czynności.
Powodzenia! Katarzyna Łodygowska
Napisała Pani następująco:
„Wniosek można złożyć na całe 35 miesięcy ”
Tutaj mam pytanie
Nie widzę zapisu w kodeksie pracy, który wiązałaby czas korzystania z tego uprawnienia z urlopem wych. i jego długością/ Jest zapis w paragrafie 4 Korzystanie z obniżonego wymiaru czasu pracy, o którym mowa w § 1, nie obniża wymiaru urlopu wychowawczego.
Chciałbym korzystać z tego uprawnienia aż do końca roku, w którym dziecko skończy 6 lat, stąd zmartwiłem się Pani artykułem i informacją, że tylko 35 miesięcy i chciałbym prosić o wyjaśnienie. A z samego urlopu wych. w ogólę nie będę korzystał, skorzysta mama dziecka.
Dzień dobry
Mam pytanie czy wniosek muszę złożyć na 21 dni przed końcem urlopu macierzyńskiego np 05.11 czy na 21 dni przed końcem wykorzystywanego zaległego urlopu? Np 20.01
Jak rozumiem, jeżeli kobieta po powrocie do pracy przez pierwsze 6mce wyłącznie korzysta z przerwy na karmienie, z której po 6 miesiącach chce zrezygnować, lecz zamierza przejść na obniżony czas pracy 7/8, to czy wówczas przez te kolejne 6 mce będzie obowiązywała ochrona przed wypowiedzeniem umowy, czy ta moc ochronna znajduje zastosowanie, wyłącznie w sytuacji, w której o taki wniosek wystąpi się od razu po powrocie z macierzyńskiego?
Witam. Pracodawca chce zostawic 1 pracownice w biurze. Wróciłam po macierzyńskim na swoje stanowisko (do biura) i dziewczyna z zastępstwa przeszła na Inny dział. Czy pracodawca może mnie zwolnić uzasadniając to tym że nie pracuje na cały etat bo wychodzę godz wcześniej na karmienie ? Zastanawiam się czy nie odwołać wniosku na karmienie i nie zmniejszych etatu. Firma pow. 20 pracowników.. ale mimo wszystko mogłabym się odwołać do sądu gdyby mnie zwolnił a wziął na to stanowisko kogoś innego kto pracuje na cały etat a nie 7/8?
Dzień dobry,
A jeśli to pracodawca zmniejszy mi wymiar etatu po moim powrocie do pracy czy wówczas również jest ochrona 12 miesięcy dla mnie?
Dzień dobry,
Chciałabym zapytać jak wygląda kwestia naliczania wynagrodzenia w przypadku zmiany umowy na 3/4 etatu tj. pracy w wymiarze 6 h. Czy w takim wypadku obowiązuje 75% dotychczasowego wynagrodzenia? Jak wygląda kwestia naliczania urlopu, czy przy 3/4 etatu nadal obowiązuje pracownika 26 dni urlopu?
Pozdrawiam
Dzien dobry, mam pytanie o sytuację gdy ma się więcej niż jedno dziecko: na pierwszo dziecko skracałam etat 2 razy (2 razy skladalam wniosek). Czy jak teraz będę mieć drugie dziecko to mogę skrócić etat jeszcze 3 razy (3 wnioski) a na drugie dziecko osobno 5 razy (czyli w sumie mogę złożyć 8 wnioskow)czy też może to się kumuluje i tak naprawdę mogę złożyć wniosek o skrócenie etatu jeszcze tylko 3 razy?
Witam przechodzę na 7/⁸ etatu ,tylko że szef któremu to zgłosiłam stwierdził że jak wrócę do pracy to zmienimy umowę,a więc wróciłam potem dowiedziałam się że kierownik nie może tego zrobić i że mama napisać do kadry o zmianę ,ale co jeżeli już pracuje od kilku dni czy mogę złożyć ten wniosek teraz skoro to kierownik popełnił błąd bo ja poinformowałam go 30 dni przed powrotem ,i czy ta umowa będzie jeszcze w tym miesiącu ? Czy dopiero po upływie 21 dni? No i jak napisać 7/⁸ etatu chodzi mi ile to w ułamku wychodzi
Dzien dobry, mam umowe na zastępstwo do 20.10.2023, jestem na urlopie rodzicielskim. Urodziłam 6.04.2023 czy po przedłużeniu umowy moge starac sie o skrocenie czasu pracy na pól etatu ?
Dzień dobry.
W marcu kończy mi się urlop macierzyński. Kierownik mi powiedział że wracając do pracy muszę wykorzystać cały urlop jaki mam, nie zostawiając na resztę roku ani jednego dnia. Czy to jest zgodne z prawem?
Czy wracając do pracy po urlopie macierzyńskim, chcąc obniżyć etat na 7/8 pracując po 7/8 godzin dziennie wchodzą w te dni także soboty? Czy tylko praca jest od poniedziałku do piątku ? Pozdrawiam
Dzień dobry,
mam pytanie dotyczące obniżenia wymiaru czasu pracy w ramach wychowawczego, czy jeśli skorzystałam z 12 miesięcy urlopu wychowawczego to zgodnie z nowymi przepisami mam prawo do 23 miesięcy obniżenia wymiaru czasu pracy w ramach urlopu wychowawczego a nie jak było do tej pory 35 miesięcy?
Monika
Dzień dobry. Mam pytanie dotyczące skrócenia etatu do 7/8. Czy ochrona 12 miesiecy obowiązuje jeśli w tym czasie kończy mi się umowa? Umowa o pracę na czas określony do stycznia ’24 ,wracam do pracy we wrześniu tego roku.
Dzień Dobry,
Mam pytanie do publikacji, ponieważ nie znalzłam na to pytanie odpowiedzi w treści, pracodawca chicał mnie zwolnić po powrocie z macierzyńskiego urlopu, wytłumaczyłam mu, że złożyłam wniosek na 7/8 etatu jako mama karmiąca powracająca do pracy, siłą rzeczy i tak planują mnie niestety zwolnić.
Moje pytanie brzmi kiedy pracodawca wręczy mi wypowiedzenie, pracę rozpoczęłam w lutym 2023, czy pracodawca może mi wręczyć wypowiedzenie dopiero po 12 miesiącach pełnych przepracowanych, czy 3 miesiące przed upływem tych pełnych 12 miesiecy -w tym wypadku Listopad?
Bo wydaje mi się , że skoro ochrona obejmuje 12 miesięcy to dopiero po 12 miesiącach może mnie zwolnić, czyli zwolnienie, wypowiedzenie wpłynie w miesiącu: luty?
Będę zobowiązana za odpowiedź.
Witam również mam obecnie taki problem, ktoś podpowie ?
ile raz można skorzystać z obniżanego wymiaru czasu pracy czyli potocznie mówiąc zmniejszenie etatu po macierzyńskim u jednego pracodawcy ?
Witam, we wniosku o skrócenie etatu trzeba podać datę OD kiedy chciałoby się mieć skrócony czas pracy. Jaką datę tam wpisać? Dzień zakończenia urlopu rodzicielskiego czy jeśli od razu „wybiera” się zaległy urlop to datę z dnia powrotu z niego ? Oraz co z załącznikiem „oświadczenie o okresie, w którym dotychczas pracownik korzystał z obniżenia wymiaru czasu pracy” jeśli nigdy wcześniej nie korzystało się ze skróconego czasu pracy? Oraz czy do tego pół rocznego stażu pracy który upoważnia do tego wlicza się pobyt na L4 i/lub pobyt na macierzyńskim, czy to musi być u jednego pracodawcy czy umowa zlecenie również się wlicza?
Pozdrawiam i z góry dziękuję za odpowiedź
Witam. Jeśli wykorzystam możliwość zmniejszenia etatu do 3/4, podam daty od/do, to czy po tym czasie pracodawca może bez żadnego powodu uniemożliwić mi przejście na cały etat? Chciałabym po roku normalnie pracować ponownie na cały etat.
Dzień dobry,
czy wniosek o obniżenie czasu pracy przez okres np. roku wymaga podpisania na ten czas aneksu do umowy o pracę?
Dzień dobry,
Pod koniec czerwca kończy mi się macierzyński, planuje wykorzystać zaległy urlop (do końca listopada), w grudniu iść na wychowawczy, a do pracy wrócić od stycznia. Kiedy powinnam złożyć wniosek o skrócenie czasu pracy do 7/8 etatu? Czy powinnam o tym fakcie poinformować mojego pracodawcę wczesniej czy wystarczy 21 dni przed planowanym powrotem? Planuje również wykorzystać godzinę na karmienie i wrócić na 6h.
Dziękuje za odpowiedz!
Dzień dobry,
Przebywając na urlopie rodzicielskim nastąpiła reorganizacja w firmie w której pracuję. Wraz z reorganizacją nastąpiły zwolnienia w moim dziale i przypuszczam, że wracając z urlopu rodzicielskiego również zostanę zwolniony.
Przeszukując internet znalazłem informację, że występując o urlop wychowawczy z niepełnym wymiarem pracy np 4/5 jestem chroniony przed zwolnieniem ale tylko jeżeli urlop ten jest krótszy niż 3 miesiące.
Byłbym bardzo wdzięczny za odpowiedz i wyjaśnienie czy to prawda i jakie przepisy za tym stoją.
Witam, proszę o pomoc w następujące kwestii…obnizylam etat po urlopach związanych z rodzicielstwem na 1/2 etatu na pół roku, następnie po upływie tego okresu wróciłam na pełny etat jak pierwotnie zostałam zatrudniona. Okazało się że jestem w kolejnej ciąży, i po ok. 1,5 miesiąca poszłam na L4. Zastanawiam się czy ZUS nie będzie kwestionował mojego powrotu na cały etat, jest to zabieg okoliczności ale naszły mnie takie wątpliwości. Bardzo proszę o radę
Szanowna pani Agato nie zrobiła pani nic złego ani niezgodnego z prawem proszę spać spokojnie a gdyby przyszła kontrola zus w tej sprawie proszę na spokojnie zwrócić się o konsultacje prawną. Wszystkiego dobrego
Witam, we wniosku o skrócenie etatu trzeba podać datę OD kiedy chciałoby się mieć skrócony czas pracy. Jaką datę tam wpisać? Dzień zakończenia urlopu rodzicielskiego czy jeśli od razu „wybiera” się zaległy urlop to datę z dnia powrotu z niego ? Oraz co z załącznikiem „oświadczenie o okresie, w którym dotychczas pracownik korzystał z obniżenia wymiaru czasu pracy” jeśli nigdy wcześniej nie korzystało się ze skróconego czasu pracy?
Pozdrawiam i z góry dziękuję za odpowiedź
Witam!
Co w sytuacji jeśli wracam do pracy na 7/8 etatu i pracodawca chce mnie dać na inne stanowisko pracy a ja nie zgadzam się?